 Balblair to do niedawna whisky stosunkowo mało znana, pochodząca z północnych Highlands, sąsiadka Glenmorangie. Stosunkowo niedawno właściciel Balblair, spółka Inver House, wypuściła na rynek wersję 16-letnią oraz Balblair Elements o nieokreślonym wieku. Przedtem Balblair dostępna była tylko od niezależnych dystrybutorów, takich jak Gordon & MacPhail czy Signatory. Balblair to whisky o pełnym i harmonijnym bukiecie oraz smaku dość ostrym i zdecydowanym, jednak przyjemnym dla podniebienia, który szybko ustępuje przemożnym nutom słodyczy zapewniającym miły finisz.
O ile jako oficjalną datę założenia destylarni podaje się rok 1790 - wtedy to powstały pierwsze budynki destylarni - to korzenie Balblair sięgają roku 1749, co czyniłoby z niej jedną z najstarszych destylarni w Szkocji. Jest to bardzo prawdopodobne gdyż Ross-shire, w której znajduje się Balblair było swego czasu rajem dla nielegalnych gorzelników, więc z pewnością i w Balblair produkowano whisky na długo przed oficjalnym otwarciem destylarni. Istniejące do dzisiaj budynki destylarni pochodzą jednak ze zdecydowanie późniejszego okresu, bo z roku 1870 i nie uległy większym zmianom od tamtej pory.
Nazwa Balblair oznacza w języku gaelickim "pole bitwy" lub, w zależności od interpretacji, "miasteczko na równinie". Obydwa tłumaczenia mają swoje uzasadnienie - a to w historii tego miejsca, a to w ukształtowaniu terenu, na którym znajduje się destylarnia.
Pierwsza destylarnia o tej nazwie powstała na farmie należącej do rodziny Rossów (o której była już mowa przy okazji omawiania historii sąsiadki Balblair, Glenmorangie). Jej założyciel i pierwszy właściciel, niejaki Simpson, przekazał zakład Johnowi Rossowi w roku 1798, a ten zabrał się do uczynienia z Balblair dochodowego biznesu. Potomkowie Johna Rossa prowadzili destylarnię Balblair niemal do końca XIX wieku. W roku 1887 destylarnia produkowała 50 tysięcy galonów (ponad 227 hektolitrów) whisky rocznie. W 1894 roku Balblair została wydzierżawiona niejakiemu Aleksandrowi Cowan, przedsiębiorcy z Inverness. Ten zabrał się za modernizację i to właśnie jemu zawdzięczamy obecny układ destylarni i część istniejących do dzisiaj budynków. Również za jego czasów do Balblair dotarła kolej, co znacznie zwiększyło możliwości transportu - zarówno jęczmienia i węgla na potrzeby destylarni, jak i gotowej whisky na rynek brytyjski i rynki zagraniczne. Niestety, zwiększające się w tym czasie obciążenia podatkowe oznaczały koniec przedsięwzięcia Aleksandra Cowana, a jego posiadłości zlicytowano w celu spłacenia długów. Destylarnia jednak działała w dalszym ciągu - na minimalnych obrotach - aż do czasu gdy została przejęta przez armię podczas II wojny światowej. Wtedy to też ustała produkcja whisky w Balblair
Posiadłość Balblair została zlikwidowana w roku 1941, a w 1948 destylarnia trafiła w ręce prawnika z Banff, Roberta Jamesa "Bertie" Cumminga. Podjął on ponownie produkcję whisky w rok później i prowadził interes do roku 1970, kiedy to przeszedł na emeryturę. Wygląda na to, że to właśnie jemu zawdzięczamy zachowanie destylarni w stanie produkcyjnym do chwili obecnej. Powiększył on i zmodernizował destylarnię, tak że w roku 1964 (z tego właśnie roku pochodzi prezentowana na zdjęciu powyżej butelka Balblair 1964) osiągnął czterokrotnie większą wydajność niż wspomniana wyżej wydajność z czasów Aleksandra Cowana. Powiększył on również magazyny, w których dojrzewa destylat. Kilka lat później ten sam człowiek wykupił również Pulteney w Wick, co tej destylarni wyszło na zdrowie.
Do bardzo niedawna większość produkcji destylatu z Balblair przeznaczana była do sporządzania blendów, przede wszystkim Ballantine's, Bell's oraz Whyte and Mackay. W 1970 roku Cowan sprzedał destylarnię spółce Hiram Walker & Sons Ltd., podobnie jak wcześniej stało się z należącą również do niego destylarnią Pulteney. W wyniku fuzji i przekształceń, obydwie destylarnie należą obecnie do jednej z niewielu firm gorzelniczych będących w dalszym ciągu całkowicie w szkockich rękach, mianowicie Inver House Ltd. Poza Pulteney i Balblair należą do niej również destylarnie Speyburn, Knockdhu i Balmenach.
|
